Την πλάτη τους στην οικονομική και εμπορική γραμμή που χαράζει ο Ντόναλντ Τραμπ και οι «αυλικοί» του γυρνούν οι παγκόσμιες αγορές, αποδοκιμάζοντας με τον πλέον βίαιο τρόπο τις πρακτικές της αμερικανικής κυβέρνησης.
Όλοι πλέον κινούνται πλέον στους ρυθμούς και στη ρητορική του προστατευτισμoύ του Ν. Τραμπ. Με σύνθημα «Make Volatility Great Again» (εκτόξευση του δείκτη VIX στις 44,75 μονάδες) και με τη λογική του «καρότου και του μαστιγίου» ο Ντόναλντ Τραμπ ενεργοποίησε μια σειρά από εξουθενωτικούς δασμούς σε ένα κύκλο βασικών εμπορικών εταίρων, με τους οποίους επεδιώκει τη σύναψη εμπορικών, και όχι μόνο, συμφωνιών, ενώ σε μια μακροπρόθεσμη βάση, δεν αποκλείεται μια συμφωνία τύπου Plaza, για την περαιτέρω αποδυνάμωση του δολαρίου.
Ευρύτερα, αυτό που οραματίζεται και επεδιώκει η κυβέρνηση Τραμπ είναι μια επιβράδυνση της ζήτησης και ως εκ τούτου του πληθωρισμού, με χαμηλότερες διανομές προς τα μεσαία και χαμηλά εισοδήματα. Πώς; Μέσω των περικοπών θέσεων δημόσιας απασχόλησης, των προγραμμάτων υγειονομικής περίθαλψης και των σχολικών γευμάτων αλλά και της στεγαστικής βοήθειας σε χαμηλά εισοδήματα.
Από την άλλη, σχεδιάζει μια αντίθετη κίνηση παρέχοντας ισχυρά κίνητρα από την πλευρά της προσφοράς για να κινηθεί ο «ιδιωτικός τομέας». Συνεπώς δεν αυξάνει τον πληθωρισμό, ενώ προσπαθεί να τονώσει την ανάπτυξη. Πώς; Μέσω της μείωσης της εταιρικής φορολόγησης, της τόνωσης του IRS και της επίβλεψης της φορολογικής συμμόρφωσης για μια περαιτέρω μειώση φόρων, της απορρύθμισης και του «drill baby drill». Οι πολιτικές από την πλευρά της ζήτησης τίθενται σε ισχύ γρηγορότερα από την πλευρά της προσφοράς, επομένως, καθώς ο κύκλος αποπληθωρισμού λαμβάνει χώρα τους επόμενους μήνες, χαλαρώνει την νομισματική πολιτική αντιστέφοντας το «QT» σε «QE». Οι αγορές δεν πείθονται και αρχίζουν να βλέπουν πιο πιθανό το σενάριο μιας ύφεσης, όπως αποτυπώνεται και από τη βύθιση των τιμών πετρελαίου, τη στιγμή που ο Αμερικανός Πρόεδρος συνεχίζει στο μοτίβο χειραγώγησης των αγορών, μέσω του προτροπής προς διαχειριστές να αγοράσουν τη βουτιά, αναφέροντας «αυτή είναι μια θαυμάσια στιγμή να γίνετε πλούσιοι, πιο πλούσιοι από ποτέ».
Είτε ο ίδιος έχει πανικοβληθεί από τις αγριότητες της Wall Street και αρχίζει να κάνει βήματα πίσω (βλ. διαπραγματεύσεις με το Βιετνάμ), είτε απλά επιζητά εξηλαστήρια θύματα για περαιτέρω ξεφόρτωμα μετοχών από το δικό του «στρατοπέδου». Άλλωστε Λούτνικ (υπουργός Εμπορίου) και Μπέσεντ (υπουργός Οικονομικών) ξέρουν πολύ καλά να παίζουν τις αγορές, με τον τελευταίο να τονίζει πως δεν ευθύνεται το MAGA» (Make America Great Again») για τη βουτιά των αγορών, αλλά τα υψηλά επίπεδα αποτιμήσεων των «Magnificent 7». Από αυτό και μόνο γίνεται αντιληπτό πως η αμερικανική κυβέρνηση δε ενδιαφέρεται για την Wall... Τουλάχιστον προς ώρας. Γιατί, όταν η πτώση φτάσει να ξεπερνά το 20% το επόμενο διάστημα τότε θα υπάρξουν πιέσεις και ίσως παρέμβαση - «πλάτη» της Fed.
Οικονομολόγοι και αναλυτές προειδοποιούν πως τα πρώτα ρήγματα στην παγκόσμια οικονομία αρχίζουν να γίνονται ορατά, εκτιμώντας πως ο Ν. Τραμπ δε θα κάνει πίσω, όπως το 2017 - 2021 (που τον συγκρατούσε ένα διαφορετικό πολιτικό προσωπικό, έναντι των αντισυστημικών ατόμων που τον περιστοιχίζουν πλέον), υλοποιώντας αυτά που έλεγε εδώ και χρόνια. Να «ξηλώσει» και να ανατρέψει την παγκόσμια εμπορική αρχιτεκτονική. Οι δασμοί εκλαμβάνονται συνεπώς, όχι ως απλή πολιτική πίεση, αλλά ως άμεσος κίνδυνος αποσταθεροποίησης της διεθνούς ζήτησης και των επενδύσεων.
Δασμούς 34% φέρνει στις ΗΠΑ ως αντίποινα η Κίνα, ενώ έπεται και η Ευρώπη από Δευτέρα. Η Κίνα έριξε ξανά το μπαλάκι στο γήπεδο του Τραμπ τσεκάροντας τις προθέσεις του για μια αποκλιμάκωση της έντασης που δεν φαίνεται προς ώρας, ορατό. Η κίνηση του Σι αποτελεί μια κλιμακούμενη απάντηση που καθιστά εξαιρετικά απίθανη μια βραχυπρόθεσμη συμφωνία για τον τερματισμό του εμπορικού πολέμου μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων. Την ίδια στιγμή το εκτελεστικό διάταγμα Τραμπ για τους αμοιβαίους δασμούς απειλεί ρητά με περαιτέρω κυρώσεις σε κάθε χώρα που αντεπιτίθεται και η κίνηση της Κίνας είναι η πιο επιθετική από οποιαδήποτε χώρα μέχρι σήμερα. Ο Σι Τζινπίνγκ φαίνεται να αισθάνεται ότι η οικονομία της Κίνας είναι αρκετά ισχυρή ώστε να αντέξει ό,τι και να της ρίξει στη συνέχεια ο Τραμπ. Κάποιο είδος συμφωνίας μεταξύ των δύο τους δεν μπορεί να αποκλειστεί. Αλλά με βάση αυτή την κίνηση, ο Σι μπορεί να αισθάνεται ότι οποιαδήποτε συμφωνία με τον Τραμπ δεν θα διαρκέσει απαραίτητα ή ενδεχομένως ότι θα είναι σε ισχυρότερη θέση σε σχέση με τον Τραμπ για να συνάψει συμφωνία σε μερικά χρόνια.
Στη βαση των παραπάνω η JP Morgan, ανέβασε στο 60% τον κίνδυνο ύφεσης για την παγκόσμια και για την αμερικανική οικονομία, από 40% προηγουμένως, λόγω των σαρωτικών και επιθετικών δασμών Τραμπ. «Η αποδιοργανωτική πολιτική των ΗΠΑ έχει αναγνωριστεί ως ο μεγαλύτερος κίνδυνος για τις παγκόσμιες προοπτικές όλο το έτος», ανέφεραν οι αναλυτές στρατηγικής της JP Morgan, τονίζοντας πως «θα χυθεί πολύ αίμα» στις αγορές, καθώς η εμπορική πολιτική των ΗΠΑ έχει γίνει λιγότερο φιλική προς τις επιχειρήσεις από ό,τι αναμενόταν.
Το Χρηματιστήριο Αθηνών ακολούθησε στο βίαιο διορθωτικό μοτίβο, ενώ αν αναλογιστεί κανείς πως κατέγραψε διψήφιο ποσοστό ανόδου κατά το πρώτο τρίμηνο, έχει αρκετό «λίπος» να κάψει αν τα πράγματα γίνουν ακόμη πιο δύσκολα διεθνώς. Σαρωτικές πωλήσεις σε όλο το φάσμα του ταμπλό με διαρκή χτυπήματα από margins, με αιχμή τις τράπεζες. Στο ταμπλό, ο Γενικός Δείκτης γκρεμίστηκε κατά 4,83% στις 1.597,55 μονάδες, με τον τζίρο να εκτινάσσεται πάνω από τα 413,9 εκατ. ευρώ. «Καπνός» από την αγορά σχεδόν 7 δισ. ευρώ στις δύο «αιματηρές» συνεδριάσεις. Ο δείκτης υψηλής κεφαλαιοποίησης διολίσθησε κατά 5,15% και ο τραπεζικός «βούλιαξε» κατά 7,15% στις 1.459,91 μονάδες.
Στις τράπεζες (sell off σε αμερικανικές και ευρωπαϊκές τράπεζες - ευάλωτος κλάδος εάν τιμολογείται ύφεση), η Eurobank «γκρεμίστηκε» κατά 7,77% στα 2,28 ευρώ, με την Πειραιώς να κλείνει με απώλειες 7,41% τα 4,62 ευρώ. «Βουτιά» 6,99% για την Alpha στα 2,035 ευρώ και 6,43% για την Εθνική στα 8,68 ευρώ. Σε ελεύθερη πτώση η Optima (απώλειες 8,6%)στα 14,02 ευρώ, ενώ ελαφρώς πιο περιορισμένες ήταν οι απώλειες για την Κύπρου στο 4,23% και τα 5,44 ευρώ.
«Καταστροφικό» σκηνικό και στο υπόλοιπο τμήμα της αγοράς, με την Motor Oil να υποχωρεί κατά 6,37% στα 20 ευρώ, τον ΟΠΑΠ στο 5,03% και τα 17,38 ευρώ, την Cenergy στο 6,11% και 8,45 ευρώ και την Titan στο 4,47% και τα 39,5 ευρώ. «Βαθύ» κόκκινο και κύμα πωλήσεων σε ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, Viohalco, OTE, Metlen. Μεταξύ των μετοχών που προσπάθησαν να αντέξουν μέσω πιο ήπιων πιέσεων (ΔΑΑ, ΔΕΗ, Coca Cola).