Στις ράγες μπαίνουν δύο ακόμη έργα που ενισχύουν τη μετατροπή της Ελλάδας σε κόμβο διαμετακόμισης ενέργειας στην ευρύτερη περιοχή, με πολλαπλά οικονομικά αλλά και γεωστρατηγικά οφέλη. Ο λόγος για το FSRU Αλεξανδρούπολης, για το οποίο η εταιρεία Gastrade έλαβε την Τελική Επενδυτική Απόφαση, καθώς και η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου (μέσω Κρήτης), η οποία ξεκλείδωσε χρηματοδότηση «μαμούθ» από κοινοτικούς πόρους.
Το FSRU Αλεξανδρούπολης, δηλαδή η πλωτή μονάδα αποθήκευσης και επαναεριοποίησης (FSRU) υγροποιημένου φυσικού αερίου, θα αποτελέσει τη δεύτερη «πύλη εισόδου» LNG στη χώρα μας, μετά το τέρμιναλ του ΔΕΣΦΑ στη Ρεβυθούσα, ενισχύοντας έτσι τη διαφοροποίηση πηγών και οδεύσεων για την εισαγωγή καυσίμου. Έτσι, θα ενισχύσει τον ανταγωνισμό και την ασφάλεια εφοδιασμού τόσο της εγχώριας αγοράς, όσο και των κρατών στα βόρεια σύνορα – από τη Ρουμανία, τη Σερβία και τη Β. Μακεδονία, μέχρι τη Μολδαβία και την Ουκρανία.
Ο διεθνής χαρακτήρας της υποδομής οφείλεται εν πολλοίς στο ότι η λειτουργία της θα είναι «συγχρονισμένη» με τον διασυνδετήριο αγωγό αερίου Ελλάδας-Βουλγαρίας (IGB), ο οποίος βρίσκεται ήδη υπό κατασκευή. Ο λόγος είναι πως ο IGB αποτελεί τον νοτιότερο κρίκο σε μία αλυσίδα αγωγών που συγκροτούν τον λεγόμενο «Κάθετο Διάδρομο», για τη διασύνδεση των συστημάτων μεταφοράς της Ελλάδας, της Βουλγαρίας, της Ρουμανίας και της Ουγγαρίας.
Έτσι, χάρις στο FSRU, θα μπορούν να καταφθάνουν ακτοπλοϊκώς στην Αλεξανδρούπολη φορτία LNG από παράκτιες υποδομές υγροποίησης αερίου που βρίσκονται σε οποιοδήποτε σημείο της υφηλίου. Από την πλωτή μονάδα, δηλαδή με αφετηρία την Αλεξανδρόπολη, τα φορτία αυτά θα μπορούν να φτάσουν μέχρι την Κεντρική Ευρώπη.
Δύο ακόμη υποψήφιες «πύλες» LNG
Η λήψη της Τελικής Επενδυτικής Επένδυσης βάζει στις ράγες την έναρξη κατασκευής του έργου, η οποία αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία στα τέλη του 2023. Η υποδομή θα αποτελείται από μία μονάδα αποθήκευσης και επαναεριοποίησης φυσικού αερίου, μόνιμα αγκυροβολημένη 17,6 χλμ. νοτιοδυτικά του λιμένα της Αλεξανδρούπολης, καθώς και ένα σύστημα υποθαλάσσιου-χερσαίου αγωγού, για τη μεταφορά του καυσίμου στο εθνικό σύστημα. Θα έχει αποθηκευτική ικανότητα LNG έως και 170.000 κυβ. μέτρα και δυναμικότητα αεριοποίησης 22,7 εκ. κ.μ. ημερησίως (8,3 δισ. κ.μ. ετησίως).
Εκτός από τη δεύτερη αυτή «πύλη εισόδου» LNG, δύο ακόμη ανάλογα σχέδια βρίσκονται σε φάση «ωρίμανσης», διευρύνοντας την προοπτική εξέλιξης της χώρας μας σε διαμετακομιστικό κόμβο (hub) φυσικού αέριου στη νοτιοανατολική Ευρώπη, στην περίπτωση που υλοποιηθούν. Το πρώτο είναι το FSRU «Διώρυγα Gas», με φορέα υλοποίησης την ομώνυμη θυγατρική της Motor Oil, το οποίο προορίζεται να αγκυροβοληθεί σε απόσταση περίπου 1,5 χλμ. νοτιοδυτικά του διυλιστηρίου, στον κόλπο των Αγ. Θεοδώρων στην Κόρινθο.
Όπως έγραψε πρόσφατα το Insider.gr, στόχος της Motor Oil είναι η υλοποίηση του έργου να ξεκινήσει προς το τέλος του έτους, ολοκληρώνοντας έως τότε όλα τα αδειοδοτικά και τεχνικά βήματα προετοιμασίας. «Σήμα» για την επιτυχή έκβαση του σχεδίου αποτέλεσε η πρώτη φάση του Market Test, στο πλαίσιο του οποίου οι ποσότητες υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) που δέσμευσαν οι 15 ελληνικές και διεθνείς εταιρείες οι οποίες συμμετείχαν, για το σύνολο των προϊόντων που διατέθηκαν και για την πρώτη πενταετία λειτουργίας του FSRU, ήταν υπερδιπλάσιες των αρχικών εκτιμήσεων του Ομίλου.
Το σχέδιο για «τέταρτη» πύλη LNG στην Ελλάδα, το «ΑΡΓΩ FSRU», προωθείται από την εταιρεία Mediterranean Gas, για την εγκατάσταση μίας πλωτής μονάδας αποθήκευσης και αεριοποίησης υγροποιημένου φυσικού αερίου ανοικτά του λιμανιού του Βόλου. Η υποδομή έχει εξασφαλίσει τη σύμπραξη της ExxonMobil, η οποία θα αναλάβει την τεχνική και εμπορική υποστήριξη για την υλοποίηση της μονάδας, την οποία θα αξιοποιεί για την εισαγωγή στην Ελλάδα LNG από τα κοιτάσματά της στις ΗΠΑ.
Διεθνείς «ηλεκτρικοί λεωφόροι»
Από την άλλη πλευρά, όπως έγραψε το Insider.gr, σε ένα σημαντικό βήμα χρηματοδοτικής ωρίμανσης του σχεδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης της Κύπρου με την Ελλάδα (μέσω της Κρήτης) «μεταφράζεται» η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση του πρότζεκτ με 657 εκατ. ευρώ από ευρωπαϊκούς πόρους. Η χρηματοδότηση, η οποία ανακοινώθηκε χθες από την Ε.Ε, ανέρχεται σε 657 εκατ. ευρώ, ενώ θα γίνει μέσω του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» (Connecting Europe Facility – CEF).
Φορέας υλοποίησης της διασύνδεσης είναι ο EuroAsia Interconnector, ενώ το πρότζεκτ προβλέπει ένα ακόμη σκέλος, για την ηλεκτρική διασύνδεση της Κύπρου και με το Ισραήλ. Το σκέλος Κύπρος-Κρήτη θα έχει συνολικό μήκος 898 χλμ. και ισχύ 1000 MW σε πρώτη φάση. Το καλώδιο θα ποντισθεί σε βάθος έως 3.000 μέτρων, το οποίο αποτελεί ρεκόρ για θαλάσσια ηλεκτρική διασύνδεση.
Αξίζει να σημειωθεί πως το πρότζεκτ του EuroΑsia Interconnector πλαισιώνουν μία σειρά ακόμη από διεθνείς διασυνδέσεις, οι οποίες δημιουργούν την προοπτική να καταστεί η Ελλάδα κόμβος μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας στην ευρύτερη περιοχή. Έτσι, βρίσκεται σε εξέλιξη η δεύτερη διασύνδεση με τη Βουλγαρία, με σκοπό το έργο να τεθεί σε λειτουργία στο τρίτο τρίμηνο του 2022.
Ανάλογη θα είναι η «αποστολή» και της νέα διασυνδετικής γραμμής με την Ιταλία, που δρομολογούν οι Διαχειριστές των δύο χωρών (ΑΔΜΗΕ και TERNA), επιτρέποντας παράλληλα την ανάπτυξη περισσότερων έργων ΑΠΕ, για την απανθρακοποίηση των ηλεκτρικών τους συστημάτων. Παράλληλα, Ελλάδα και Αίγυπτος έχουν υπογράψει Μνημόνιο Κατανόησης (MoU) με σκοπό την πόντιση ενός υποθαλάσσιου καλωδίου που θα συνδέει τα συστήματα μετφοράς των δύο χωρών, μεταφέροντας από την Αίγυπτο αποκλειστικά «πράσινη» ενέργεια.